Standardowo na L4 można pobierać świadczenia chorobowe przez 182 dni w jednym okresie zasiłkowym. Limit wydłuża się do 270 dni, gdy niezdolność do pracy przypada w okresie ciąży albo jest spowodowana gruźlicą. Nie jest to limit liczony od 1 stycznia – sumuje się dni zgodnie z zasadami okresu zasiłkowego.
Ile maksymalnie można być na L4?
Limit 182 lub 270 dni dotyczy jednego okresu zasiłkowego, czyli łącznego czasu, za który przysługują wynagrodzenie chorobowe i zasiłek chorobowy. Wlicza się do niego wszystkie dni kalendarzowe objęte niezdolnością do pracy, a więc także soboty, niedziele i święta.
Sam fakt rozpoczęcia nowego roku nie otwiera nowego okresu zasiłkowego. Jeżeli L4 trwa od grudnia do stycznia, nadal jest to ta sama niezdolność do pracy i ten sam limit. Nowy rok odnawia natomiast roczny limit wynagrodzenia chorobowego finansowanego przez pracodawcę.
Kto płaci za L4 i jak liczą się limity?
Wynagrodzenie chorobowe i zasiłek chorobowy to dwa różne świadczenia, ale oba wliczają się do jednego okresu zasiłkowego. Pracodawca finansuje tylko początkową część niezdolności do pracy. Po wykorzystaniu tego limitu wypłacany jest zasiłek chorobowy z ubezpieczenia społecznego, zwykle przez ZUS albo płatnika składek uprawnionego do wypłaty świadczeń.
| Rodzaj świadczenia | Limit dni | Płatnik | Podstawa prawna |
|---|---|---|---|
| Wynagrodzenie chorobowe | 33 dni w roku kalendarzowym | Pracodawca | Art. 92 Kodeksu pracy |
| Wynagrodzenie chorobowe dla pracownika, który ukończył 50 lat | 14 dni w roku kalendarzowym | Pracodawca | Art. 92 Kodeksu pracy |
| Zasiłek chorobowy w standardowym okresie zasiłkowym | Do 182 dni łącznie z wynagrodzeniem chorobowym | ZUS lub uprawniony płatnik składek | Art. 8 ustawy zasiłkowej |
| Zasiłek chorobowy w ciąży lub przy gruźlicy | Do 270 dni łącznie z wynagrodzeniem chorobowym | ZUS lub uprawniony płatnik składek | Art. 8 ustawy zasiłkowej |
Limit 33 dni dotyczy pracownika, który nie ukończył 50 lat. Skrócony limit 14 dni stosuje się od roku kalendarzowego następującego po roku, w którym pracownik ukończył 50 lat. Po jego wykorzystaniu kolejne dni niezdolności do pracy są rozliczane jako zasiłek chorobowy.
Nie należy więc utożsamiać 33 lub 14 dni z maksymalnym czasem L4. Są to wyłącznie limity wynagrodzenia chorobowego wypłacanego przez pracodawcę. Łączny okres pobierania świadczeń może wynosić 182 albo 270 dni.
Kiedy okres zasiłkowy liczy się od nowa?
To, czy kolejne zwolnienie zostanie doliczone do wcześniejszego, zależy przede wszystkim od długości przerwy. Zasady wynikają z ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
Najważniejsze reguły są następujące:
- Przerwa do 60 dni – kolejne L4 co do zasady wlicza się do tego samego okresu zasiłkowego.
- Przerwa wynosząca co najmniej 61 dni – rozpoczyna się nowy okres zasiłkowy, a limit jest liczony od początku.
- Inna choroba – zmiana przyczyny niezdolności do pracy nie otwiera nowego okresu, jeśli przerwa między zwolnieniami nie przekroczyła 60 dni.
- Dni kalendarzowe – do limitu wliczają się również weekendy i święta, jeżeli obejmuje je zwolnienie.
Przykładowo, 90 dni L4, miesiąc przerwy i kolejne 40 dni niezdolności do pracy daje co do zasady 130 dni wykorzystanego okresu zasiłkowego. Nie ma znaczenia, czy pierwsze zwolnienie dotyczyło urazu, a drugie infekcji.
Sama zmiana daty na 1 stycznia również nie resetuje limitu 182 lub 270 dni. Nowy okres powstaje dopiero po przerwie wynoszącej co najmniej 61 dni, z uwzględnieniem wyjątków przewidzianych w ustawie, między innymi dotyczących niezdolności do pracy w czasie ciąży.
Co zrobić, gdy kończy się okres zasiłkowy?
Jeżeli po wykorzystaniu 182 lub 270 dni nadal nie możesz pracować, ale dalsze leczenie albo rehabilitacja rokują odzyskanie zdolności do pracy, możesz złożyć wniosek o świadczenie rehabilitacyjne. Może ono zostać przyznane na okres niezbędny do powrotu do zdrowia, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy.
O prawie do świadczenia decyduje ZUS na podstawie dokumentacji medycznej i orzeczenia lekarza orzecznika. Wniosek ZNp-7 warto złożyć co najmniej sześć tygodni przed zakończeniem okresu zasiłkowego. Do dokumentów dołącza się między innymi zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 wystawione przez lekarza prowadzącego.
Jeśli dalsze leczenie nie rokuje odzyskania zdolności do pracy, możliwe jest ubieganie się o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Jest to odrębne świadczenie, wymagające spełnienia warunków dotyczących między innymi stanu zdrowia i przebiegu ubezpieczenia.
Czy pracodawca może zwolnić pracownika na L4?
Podczas usprawiedliwionej nieobecności pracodawca co do zasady nie może wypowiedzieć umowy o pracę. Ochrona nie jest jednak bezterminowa. Po wyczerpaniu ustawowego okresu ochronnego pracodawca może rozwiązać umowę bez wypowiedzenia z powodu długotrwałej niezdolności do pracy, na zasadach określonych w art. 53 Kodeksu pracy.
Przy zwykłej chorobie pracownika zatrudnionego u danego pracodawcy krócej niż sześć miesięcy okres ochronny wynosi co do zasady trzy miesiące. Gdy zatrudnienie trwa co najmniej sześć miesięcy, ochrona obejmuje okres pobierania wynagrodzenia chorobowego i zasiłku chorobowego, a także pierwsze trzy miesiące świadczenia rehabilitacyjnego, jeśli zostało przyznane.
Odrębne zasady mogą dotyczyć niezdolności spowodowanej wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową. Ochrona nie obowiązuje także w razie ogłoszenia upadłości albo likwidacji pracodawcy. Samo przebywanie na L4 nie daje więc gwarancji utrzymania zatrudnienia przez cały czas choroby.
Najważniejsze jest rozróżnienie dwóch limitów: 33 lub 14 dni wynagrodzenia chorobowego finansowanego przez pracodawcę oraz 182 lub 270 dni całego okresu zasiłkowego. Po jego wyczerpaniu dalsze wsparcie może zapewnić świadczenie rehabilitacyjne, ale wymaga ono osobnego wniosku i pozytywnego orzeczenia ZUS.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W sprawie konkretnego okresu zasiłkowego, ochrony zatrudnienia lub dokumentów składanych do ZUS warto skonsultować się z ZUS, kadrami albo prawnikiem prawa pracy.
